A little tongue, a palate, a click: apparently these small movements reach people. They accompany us before speech and remain when speech becomes difficult.

Tonight (10/18), nine days before Israel’s October 27 election, these sounds acquire another resonance. Anxiety seeks an outlet; public language offers ready-made accusations. Tishat hayamim-תשעת הימים, an intensified moral period of mourning and reflection that makes up the final stretch of the Three Weeks, Bein HaMetzarim/בין המצרים . Between the Straits is a period of mourning and penance commemorating the destruction of the first and second Jewish Temples. Nine days in which mouths can still change the atmosphere we shall inhabit afterward.

Yiddish juxtaposes the historic, cyclical grief of exile with the modern, active self-determination of Hebrew-speaking sovereign, multi-tribal, multi-cultural Medinat Yisrael/מדינת ישראל based on Din-law, דין, on coherent ideas and dialogue.

Clicks, catches in the throat and repeated syllables carry no guarantee of gentleness. Children learning to speak can demand, refuse, strike out. Adults retain these possibilities, furnished with arguments and microphones. Repetition may soothe; it may also hammer contempt into familiarity. A dismissive tongue-click can make another person feel dismissed before a sentence begins.

Such gestures acquire their force socially. At home, in classrooms, through campaign slogans and circulating messages, we learn whose voice deserves attention and whose accent invites ridicule. Anxiety can become aggression when belonging requires a common target. Language becomes a weapon when another person’s humiliation starts to sound like our own reassurance.

Arakhin 15b reads the tongue as capable of killing, extending the reach of harm beyond the hand. So small a bodily instrument, so extensive a consequence. The poem follows that same mouth through nourishment, kissing, biting, prayer, and remorse. Its adults have acquired beards and banks; their mouths are still learning.

פּעקל־קליקנדיקע קלאַנגען
Bundles of Clicking Sounds

פֿאַרן וואָרט, פֿאַרן נאָמען, פֿאַרן ערשטן געוויין,
אַ צינגל רירט זיך, אַ פּיצל חלל אינעם גומען,
אַ צמצום אין אַ מוילכל, אַ פּלאַץ, קליין און ריין,
און קליק! די וועלט פֿליסט אַרײַן מיט דער מאַמע־מילעך.

Before the word, before the name, before the first cry,
a little tongue moves, a tiny hollow beneath the palate,
a contraction within a small mouth, a space, small and clear
and click! The world flows in with the mother’s milk.

מיליאַרדן יאָרן, שטויב, שטערן, פֿײַער און ימען,
נאָך ניטאָ קיין מויל זיי צו רופֿן בײַם נאָמען,
איצט ליגט אַ גאַנצע סביבה בײַ אַ קינד אויף דער צונג,
נאָך איידער די קלאַנגען געפֿינען זיך צוזאַמען.

Billions of years – dust, stars, fire, and seas,
no mouth yet there to call them by name,
now a whole world rests on an infant’s tongue,
before the sounds have found one another.

פֿון האַרצן שטײַגט אַ קול, זוכט זיך פֿינף טויערן:
דער גאָרגל, דער גומען, די צונג און די ציין,
די ליפּן  – זיי עפֿענען, שליסן, צעטיילן דעם שטראָם,
און אותיות טרעטן אין ווערטער אַרײַן.

A voice rises from the heart, seeking five gates:
the throat, the palate, the tongue, and the teeth,
the lips – they open, close, divide the stream,
and letters step into words.

ווער האָט דאָס צינגל געלערנט צו געפֿינען זײַן ציל?
ווער הייסט די ליפּן זיך טרעפֿן, זיך ווידער צעשיידן?
דער געדאַנק איז נאָך גאַנץ, שוין צעטיילט ער זיך אין מילים,
און איינער קען הערן אַן אַנדערנס רעדע.

Who taught the little tongue to find its place?
Who bids the lips meet, then part once again?
The thought is still whole, yet already divides into words,
and one person can hear another’s suffering.

נאָר דער קליק דאַרף ניט וואַרטן אויפֿן אויסאָטעם:
די צונג מאַכט אַ חלל, פֿאַרשליסט און לאָזט אָפּ,
אַ פּיצל לופֿט ציט זיך אַרײַן אין דער עפֿענונג
אַזוי קליין איז דער ריס, אַזוי הערעוודיק דער קלאַפּ.

But the click need not wait for the outward breath:
the tongue makes a hollow, seals it, lets go
a little air slips inward through the opening,
so small is the gap, so audible the snap.

״מפי עוללים ויונקים יסדת עוז״,
פֿון די מײַלער פֿון פּיצלעך און זייגעלעך האָסטו געגרינדעט שטאַרקייט;
דאָס קינד ווייסט נאָך ניט, וואָס אַ יסוד זאָל זײַן,
עס זוכט מיט די ליפּן די צונג-וואַרעמקייט.

Out of the mouths of infants and sucklings, you founded strength
from the mouths of little ones, of children at the breast –
the infant does not yet know what a foundation might be:
its lips are seeking warmth.

און מיר, מיט בערד און באַנקען, מיט מיליאַרדן און אַ חשק צו שטרײַט,
זויגן נאָך אַלץ דעם פֿינגער, נאָר מיט ערנסטע פּנימער –
מיר מיינען, מיר דענקען, מיר טראַכטן, מיר ווייסן שוין אַלץ,
און דאָס קליינע מוילכל באַגלייט אונדז פֿאַר תּמיד.

And we, with beards and banks, with billions and an appetite for strife,
still suck our fingers, only with solemn faces;
we suppose, we reason, we think – we know it all by now,
and that little infant mouth stays with us always.

עת לבנות – מיר מויערן; עת להרוס – מיר רײַסן,
מיר האַנדלען מיט דער זון און צאָלן מיט דער נאַכט.
מיט איין און זעלבן מויל – אַ קוש, אַ גוואַלד, אַ בײַסן,
און דערנאָך אַ „צ־צ־צ“: חרטה, האַלב פֿאַרמאַכט.

A time to build: we raise walls; a time to tear down: we demolish,
we trade in the sun and pay with the night,
with one and the same mouth, a kiss, an outcry, a bite,
and afterward a “tsk-tsk-tsk”: remorse, half closed.

אין דער נאַמאַ-שפראך ווערט דער קליק אַ טייל פֿונעם וואָרט,
ער שטייט צווישן קלאַנגען און העלפֿט זיי באַטײַטן,
בײַ אונדז וואלט ער געבליבן בײַם ראַנד פֿון אַ זאַץ
אַ צונג־קלאַפּ קען אָפּזאָגן, טרייסטן, באַגלייטן.

In Nama the click is a part of the word,
taking its place among sounds and helping them mean,
with us it may linger at the edge of a sentence,
a click of the tongue may refuse, console, accompany.

אַ דגש־חזק, אַ שַדּה – דער קאָנסאָנאַנט פֿאַרהאַלט זיך,
פֿאַרטאָפּלט זײַן מאָס, גיט ניט גלײַך דעם וועג פֿרײַ,
אין „קיססאַ  – kyssa“ פֿון די צפֿון־אינדזלען
האַלט זיך דער ס׳ בײַם קוש נאָך אַ ווײַלע דערבײַ.

A dagesh forte, a shadda – the consonant lingers,
doubles its measure, does not yield the way at once;
in “kyssa,” from the northern islands,
the s stays a little longer with the kiss.

אין ייִדיש קושט מען מיט אַ ש׳, און שאַ־שאַ שטילט אַ קינד,
די ליפּן רוקן זיך נאָענט, די אויער הערט דעם חילוק;
אַ קוש לאָזט איבער אַ קלאַנג, אַ קלאַנג – אַ ביסל וואַרעמקייט,
און אַ וואָרט קען זיך דערנענטערן מיט אַ ריר, מיט אַ שמייכל.

In Yiddish a kiss has a sh, and sha-sha soothes a child,
the lips move close, the ear can hear the difference;
a kiss leaves a sound, a sound, a little warmth,
and a word may draw near with a touch, with a smile.

בײַם דענישן stød כאַפּט זיך דאָס קול אַ ביסל אײַן,
אין גאָרגל ציטערט אַ שוועל, דער קלאַנג גייט ווײַטער;
ניט דער קליק, ניט דער טאָפּלטער קלאַנג – אַן אַנדערער באַוועג,
און דאָס וואָרט טראָגט זײַן טײַטש אויף אַזאַ שמאָלן לייטער.

At the Danish stød the voice catches a little,
a threshold trembles in the throat, the sound goes on;
neither the click nor the doubled sound – another movement,
and the word carries its meaning on so narrow a ladder.

אַ קול הייבט זיך, פֿאַלט, ווערט הייזעריק אָדער אַ ניגון,
ניט יעדן קנייטש פֿאַרשרײַבט מען מיט אַן אות,
אַפֿילו אַ קוואַק קען ווערן אַ תּפֿילה, אַ צלותאָ, אַ געבעט,
ווען ווערטער קומען ניט, און עמעצער הערט נאָך אויס.

A voice rises, falls, grows hoarse or turns to melody,
not every crease is written down as a letter,
even a croak may become a tefillah, a tslotho, a prayer,
when words will not come and someone still listens.

״אֶפֿפֿתַח! עפֿן זיך!“ – קלינגט דאָס וואָרט אין דער בשׂורה,
אַן אויער עפֿנט זיך, די געבונדענע צונג ווערט פֿרײַ
„הער, עפֿן מײַנע ליפּן“ – בעט מען אין די מיזרחדיקע תּפֿילות,
און דער לויב הייבט זיך אָן מיטן מויל פֿון אַ מענטש.

“Ephphatha: be opened!” The word sounds in the Good Tiding,
an ear opens, the bound tongue is set free,
“O Lord, open my lips,” comes the prayer of the Christian East,
and praise begins in a human mouth.

אַ שוואָ – אַ מאָל באַוועגלעך, אַ מאָל שטיל,
אַ צייכן בײַ דער גרענעץ פֿון קלאַנג און שווײַגן,
אויך צווישן צוויי ווערטער בלײַבט עפּעס צו הערן
אַ פֿאַרהאַלטענער אָטעם, אַ מויל וואָס וויל זיך נייגן.

A sheva – was sounded, then silenced,
a sign at the border of sound and silence,
even between two words something remains to be heard
a breath held back, a mouth about to bend near.

אין נאַמיביע הייסן „ראָבאָטן“ די ליכטלעך בײַם שיידוועג,
רויט, גרין, שטיי!, גיי! די ראָבאָטע גייט אָן –
דער קליק פֿונעם אויטאָמאַט פֿרעגט ניט, ווער עס וואַרט דאָרטן,
אַ מענטש עפֿנט דאָס מויל: וואַרט צו, עמעצער קומט נאָך אָן.

In Namibia the lights at the crossroads are called “robots,”
red, green stop!, go! – The work goes on
the automatic click does not ask who is waiting,
a person opens a mouth: wait, someone is still coming.

פֿון וויג ביז יום־הדין – וויפֿל קליינע קלאַפּן,
אַ צונג, אַ שלאָס, אַ קנעפּל, אַ זייגער אויף דער וואַנט;
מען דריקט, עפֿנט, פֿאַרמאַכט און צווישן די קליקן
זוכט אַ מויל אַן ענטפֿער, זוכט אַ האַנט אַ האנט און פינגער.

From cradle to Judgment Day – how many little clicks,
a tongue, a lock, a button, a clock upon the wall;
we press, we open, we close – and between the clicks
a mouth seeks an answer, a hand seeks a hand.

אין תּניא בלײַבן די אותיות פֿון „יהי“ אין דער באַשאַפֿעניש,
זיי האַלטן זי בײַם זײַן, פֿון רגע צו רגע.
וואָלט דער שאַפֿנדיקער דיבור זיך אַ רגע צוריקגעצויגן,
וואָלט אַלץ צוריק אין אַיִן — ווי קיינמאָל ניט געווען.

In Tanya the letters of “Let there be” remain within creation,
they sustain its being, from moment to moment.
Were the creating utterance withdrawn for a moment,
all would return to nothing—as though it had never been.

דער זייגער קליקט: טק! אַ געבורט; טק! אַ געזעגענונג,
נאָך אַ מויל האָט זיך געעפֿנט, נאָך אַ קול איז פֿאַרשטומט;
צווישן ערשטן און לעצטן קורץ־קורצן קלאַנג
אָטעמט דאָס לעבן, און אַ וואָרט זוכט אַ מויל.

The clock clicks: tik!, a birth; tak!, a farewell,
another mouth has opened, another voice fallen silent,
between the first and last brief, brief sound
life breathes, and a word seeks a mouth.

מיר בלײַבן אין די חבלי־לידה, צוזאַמען,
קינדער און זקנים, יעדער מיט זײַן פּעקל;
נאָך אַלץ לערנט זיך דאָס מויל צו רעדן צו אַן אַנדערן
אַ צינגל, אַ גומען, אַ וועלט אויפֿן שוועל.

We remain in the pangs of birth, together,
children and elders, each with a bundle to carry;
the mouth is still learning to speak to another
a little tongue, a palate, a world upon the threshold.

The poem’s פּעקל, “bundle,” gathers sounds and human burdens. Its phonetic mechanisms remain distinct: oral clicks, consonant doubling, Danish stød and sounded or silent sheva. Tanya connects speech’s five organs with creation sustained through divine utterance and the mystery of speech. Ephphatha and the prayer of the Christian East join hearing to speech; Paul of Tarsus’s passage from childhood toward maturity in 1 Corinthians 13 places love at that threshold.

Israeli elections are always held on a Tuesday. The Psalm of the day for Tuesday is Psalm 82: “God stands in the divine assembly; among the judges He judges.” On 16 Cheshvan/27 October, the monthly cycle also reaches Psalms 79–82: Jewish and Christian traditions point to the same Psalm.

A ballot will be counted. The mouths that argued beforehand must continue living together afterward. There remains someone to hear.